न्युटनजीको स्याऊ

.

कुनै सेता छन् , कुनै निला छन्
कुनै साह्रा छन् , कुनै गिला छन्
कुनै होचा छन् , कुनै अग्ला छन्
कुनै बाङ्गा छन् , कुनै सग्ला छन्
कुनै महल छन् , कुनै दुला छन्
कुनै बलिया छन् , कुनै लुला छन्
जस्ता भएपनि खोल्नेका लागि
आफ्ना कलेज साह्रै ठुला छन्
कतिको
गुणस्तर हेर्दै काम्ने छ
कतिको निती छात्रवृतिले डाम्ने छ
आखिरी काम्नेको पनि, डाम्नेको पनि
अन्तिम लक्ष्य
हाम्रै बाबुको खल्ती छाम्ने छ ।


पढाउँछौँ भन्नेको सग्लो छत हुँदैन
सग्लो छत हुनेको पढाउने लत हुँदैन
दुवै दावी गर्नेको
शिक्षा परिषदमा खत हुँदैन
दशौँ वर्षपछिको प्रलोभनमा सेकाउँछन् कसैले
भर्ना नै नगरी खातामा नाम लेखाउँछन् कसैले
कलेजको बिलले ढाड भाँचेर
बुवा कुप्रो पर्नुहुन्छ
मलाई देख्नेबित्तिकै आमा
तर्सेर थुप्रो पर्नुहुन्छ
तेलको भाउ बढ्दा कलेज
मासिक शुल्क बढाउँछ
अरूबेला भ्याकेसन भ्याकेसन भनेर
जाँचको मुखमा
आउट ड्रेसमा एक्स्ट्रा क्लास पढाउँछ ।


मास्टरको भित्र छिर्ने बेला
विद्यार्थीको निस्कने बेला हुन्छ
बाहिर हेर्दा तातो घाममा
सानोतिनो मेला हुन्छ
घरभित्र छोरालाई
पढिस् भन्दा पढेँ भन्छ
रिजल्ट खोइ भनी सोध्दा
भोलि भोलि भनिर’न्छ
क्याम्पस त्यस्ता, पढ्ने यस्ता, पढ्ने किताब हजार पेजको
यहि तालले कसले कहिले विकास गर्ने हाम्रो देशको
कहाँ मतलब हुन्छ हजूर ठाउँमा बस्ने नामीलाई
न्युटनजीले स्याऊ खाएनन् दु:ख दिए हामीलाई ।।।